آرتروز زانو (Knee Osteoarthritis) | درمان تخصصی در کلینیک فیزیوتراپی دیاکو گیلاوند و دماوند
آرتروز زانو یکی از شایعترین بیماریهای مفصلی در ایران و بهخصوص در سنین بالای ۴۰ سال است. این بیماری با فرسایش غضروف و تغییرات استخوانی همراه بوده و میتواند باعث درد، کاهش حرکت و افت کیفیت زندگی شود. کلینیک فیزیوتراپی دیاکو در گیلاوند و دماوند با تکیه بر روشهای علمی روز دنیا و استفاده از تجهیزات مدرن، درمانی کامل و هدفمند برای آرتروز زانو ارائه میدهد.
چرا آرتروز زانو ایجاد میشود؟
مفصل زانو یک ساختار پیچیده است که استخوانها، غضروف، رباطها و عضلات را در بر میگیرد. آرتروز زمانی رخ میدهد که لایه غضروفی که سطح استخوانها را میپوشاند، نازک یا تخریب شود و در نتیجه تماس استخوان با استخوان باعث درد و التهاب گردد.
خوردگی غضروف مفصلی
عوامل خطر آرتروز زانو
آرتروز زانو معمولاً نتیجه یک علت واحد نیست، بلکه مجموعهای از عوامل باعث فرسایش تدریجی غضروف مفصل میشوند. شناخت این عوامل به پیشگیری و کنترل بیماری کمک زیادی میکند:
- افزایش سن: بعد از ۴۰ سالگی، توان ترمیم غضروف کاهش پیدا میکند. در مراجعان کلینیک دیاکو معمولاً افراد بالای ۵۰ سال شیوع بیشتری دارند.
- اضافهوزن و چاقی: هر یک کیلوگرم اضافهوزن فشار روی زانو را تا چهار برابر افزایش میدهد. این مورد یکی از شایعترین دلایل مراجعان از مناطق گیلاوند و دماوند است.
- آسیبهای ورزشی یا شغلی: ورزشهای پرفشار مانند فوتبال، بسکتبال یا تمرینات پرجهش (مثل پرش طول و ارتفاع) و همچنین شغلهایی که نیاز به زانو زدن یا نشستن طولانیمدت دارند، فشار زیادی به مفصل وارد کرده و خطر آرتروز را افزایش میدهند
- ژنتیک: سابقه خانوادگی آرتروز میتواند نقش مهمی ایفا کند، چون برخی ویژگیهای ساختاری مفصل به ارث میرسند.
- ناهنجاریهای ساختاری زانو: پای پرانتزی یا پای ضربدری باعث توزیع نامتعادل فشار روی غضروف میشود.
- کمتحرکی: زندگی پشتمیزنشینی و عدم فعالیت منظم، باعث ضعف عضلات حمایتی زانو شده و احتمال آسیب را بالا میبرد.
- بیماریهای زمینهای: ابتلا به روماتیسم مفصلی، دیابت یا اختلالات متابولیک میتواند پیشرفت آرتروز را تسریع کند
علائم آرتروز زانو
- درد مزمن یا متناوب زانو
- خشکی مفصل بهخصوص پس از استراحت
- تورم و التهاب
- صدای تقتق یا سایش در حین حرکت
- کم شدن دامنه حرکتی
تشخیص آرتروز زانو
در کلینیک دیاکو، تشخیص با بررسی علائم، معاینه دقیق، تستهای حرکتی، و در صورت نیاز عکسبرداری X-ray یا MRI انجام میشود تا میزان تخریب مفصل و مرحله بیماری مشخص گردد.
زانو سالم
زانو تخریب شده
روشهای درمان آرتروز زانو در کلینیک فیزیوتراپی دیاکو
در کلینیک دیاکو گیلاوند و دماوند، برنامه درمان آرتروز زانو برای هر بیمار بهصورت شخصیسازیشده طراحی میشود. این برنامه ترکیبی از تکنیکهای علمی روز دنیا و تجربه بالینی تیم فیزیوتراپیست است تا نهتنها درد کاهش یابد، بلکه عملکرد مفصل هم بهبود پیدا کند.
| روش درمانی | هدف اصلی | مزایا | مدت اثر |
|---|---|---|---|
| لیزر پرتوان (HPLT) | کاهش التهاب و تحریک بازسازی بافت | اثر سریع ضد درد، بهبود ترمیم سلولی | معمولاً بعد از ۳ تا ۵ جلسه |
| الکتروتراپی ترکیبی (TENS + IFC) | بلوک مسیر درد و کاهش اسپاسم عضلات | بدون عوارض دارویی، قابل استفاده روزانه | لحظهای تا کوتاهمدت (چند ساعت) |
| شاکویو تراپی | تحریک آنژیوژنز و افزایش خونرسانی مفصل | کمک به تغذیه غضروف و کاهش درد مزمن | ۲ تا ۴ هفته برای پاسخ کامل |
| تمریندرمانی هدفمند | تقویت عضلات اطراف زانو و پایداری بیشتر مفصل | جلوگیری از پیشرفت بیماری، بهبود تعادل | آثار طولانیمدت با استمرار |
| تراپی دستی (Manual Therapy) | بهبود حرکت مفصل و کاهش خشکی | اثر فوری روی دامنه حرکتی | کوتاهمدت تا میانمدت |
پروتکل ترکیبی کلینیک دیاکو
مثلاً در یک بیمار ۵۵ ساله با آرتروز متوسط، ما معمولاً شروع را با ۳ جلسه لیزر پرتوان برای کاهش التهاب انجام میدهیم، سپس شاکویو را برای تقویت خونرسانی اضافه میکنیم و در طول درمان، تمرینات تقویتی چهارسر و کشش همسترینگ تحت نظارت همانجا اجرا میشود. این ترکیب هم باعث کاهش درد فوری میشود و هم روند تخریب غضروف را کند میکند.
الکتروتراپی زانو
تمرینات پیشنهادی برای آرتروز زانو
هشدار: قبل از شروع تمرینات با فیزیوتراپیست مشورت کنید تا بر اساس شرایط شما برنامهریزی شود.
| تمرین | توضیح | مدت/تکرار |
|---|---|---|
| انقباض ایزومتریک چهارسر | پای آسیبدیده را صاف کرده و عضله ران را سفت کنید بدون حرکت مفصل | ۵ ثانیه، ۱۰ بار |
| بالا آوردن صاف پا | در حالت درازکش، پای صاف را تا ۳۰ سانتیمتر بالا ببرید | ۱۰ تا ۱۵ بار |
| کشش پشت ران | در حالت نشسته، پای خود را به جلو صاف و عضلات پشت ران را کش دهید | ۳۰ ثانیه نگه دارید |
| خم و باز کردن زانو | روی صندلی نشسته، پای خود را به آرامی صاف و سپس خم کنید | ۱۰ تا ۱۵ بار |
| پل گلوت | روی زمین دراز کشیده و لگن را به سمت بالا ببرید | ۱۰ بار |
| قدم زدن در آب | در استخر کمعمق راه بروید تا فشار روی زانو کم شود | ۵ تا ۱۰ دقیقه |
مراقبتهای خانگی
- استفاده از کمپرس گرم قبل از تمرین و سرد بعد از تمرین
- کاهش وزن برای کم کردن فشار روی زانو
- پرهیز از بالا رفتن طولانیمدت از پله
- استفاده از کفش مناسب با کفی ضربهگیر
پرسشهای متداول
آیا آرتروز زانو قابل درمان قطعی است؟
خیر، ولی با درمان مناسب میتوان علائم را کنترل و پیشرفت بیماری را کند کرد.
آیا فیزیوتراپی باعث ترمیم غضروف میشود؟
فیزیوتراپی قدرت ترمیم مستقیم غضروف ندارد، اما میتواند درد را کم و عملکرد مفصل را بهبود دهد.
چه مدت باید فیزیوتراپی را ادامه داد؟
بسته به شدت بیماری، معمولاً بین ۱۰ تا ۲۰ جلسه نیاز است و تمرینات باید مداوم باشد.
آیا استفاده از زانوبند مفید است؟
بله، زانوبند میتواند به کاهش فشار روی مفصل کمک کند ولی درمان اصلی نیست.
آیا ورزش برای آرتروز مضر است؟
ورزشهای سبک و کنترلشده مانند شنا، دوچرخه ثابت و پیادهروی مفید هستند.
کلینیک فیزیوتراپی دیاکو
آدرس: گیلاوند، جنب مخابرات خیابان قندی خیابان لعل ساختمان سینا واحد 4… شماره تماس : 09126021726
ساعات کاری: شنبه تا چهارشنبه 13 الی 20
پنجشنبه : 12 الی 16